Uzm. Psk. Cansu Yılmaz Sarıtaş · Çocuk Psikoloğu
Sağlıklı Uyku İçin
Ritüel Rehberi
Uyku sorunlarına ebeveyn yaklaşımı · 2–12 yaş
Uyku sorunu yaşayan çocukların büyük çoğunluğu için sorun, biyolojik değil bağlamsal ve alışkanlıkla ilgilidir. Tutarlı bir uyku ritüeli, beyne "artık yavaşlama zamanı" sinyali verir ve uyku sorunlarını büyük ölçüde azaltır.

Yaşa Göre Uyku İhtiyacı

2–3 yaş
11–14
saat (gündüz dahil)
4–5 yaş
10–13
saat
6–12 yaş
9–12
saat

Uyku Öncesi 60 Dakika

60 dakika önce
📵 Ekranlar kapanır
Mavi ışık melatonin üretimini baskılar. 60 dakika önceden kapanması idealdir; en az 30 dakika zorunludur.
45 dakika önce
🛁 Banyo / yıkanma
Sıcak su vücut ısısını yükselterek sonrasında düşürür — bu doğal bir uyku sinyalidir.
30 dakika önce
🥛 Hafif atıştırmalık (isteğe bağlı)
Açlık uykuyu böler. Süt, muz ya da yulaf gibi hafif ve uyku dostu besinler.
20 dakika önce
📖 Kitap okuma ritüeli
Hep aynı yer, hep aynı ışık. Kitap seçimini çocuğa bırakın. Ses tonunuzu yavaşlatın.
5 dakika önce
🌙 "Günü kapatma" konuşması
"Bugün en güzel ne oldu?" sorusu pozitif bir not ile günü kapatır ve bağlanma zamanı yaratır.
Uyku zamanı
🌛 Aynı cümle, aynı sarılış
Tekrar ritüelin kendisidir. "İyi geceler, seni seviyorum" — her gece aynı biçimde. Öngörülebilirlik güvenliği yaratır.

Sık Sorulan Uyku Sorunları

Yatmak istemiyor, sonsuz ertelemeleri oluyor.
Ritüele "bir dilekten hakkın var" gibi kontrollü bir seçim ekleyin. Sonrasında sınırı tutun: "Dileklerini kullandın, iyi geceler."
Gece kalkıyor, yanıma geliyor.
Kaygının kaynağını anlayın. Gündüz bağı güçlendirin. Gece güven nesnesi (oyuncak, gece lambası) yardımcı olabilir. Kalıp kalıp yatağa almak alışkanlığı pekiştirir.
Karanlıktan korkuyor.
Korkuyu geçersiz kılmayın. "Korkman çok normal. Gece lambası açık kalsın." Güvenli nesne + tutarlı ritüel zamanla çözülür.